Meneruskan postingan sebelumnya bahwa bidal / babidal ini lain daerah lain pula namanya meskipun intinya sama saja, berikut ini adalah sombah nasi perkawinan kenegerian Siberakun yang saya dapatkan dari nara sumber Bpk. SAHARI M DIA
Sombah Nasi adalah ucapan kalimat pada suatu acara adat atau acara
perkawinan dan acara mendo'a lainnya. Sombah Nasi digunakan untuk
mengajak atau mempersembahkan nasi kepada para undangan agar nasi atau
hidangan yang telah dihidangkan dapat dinikmati oleh para undangan.
Pada Sombah Nasi ada dua orang pembicara, yaitu :
orang yang pertama disebut "Nan Simpun Pokok" atau Tuan Rumah.
Tuan
rumah yang mengadakan acara tersebut ada satu orang yang dituakan untuk
mempersembahkan nasi agar nantinya ada yang menjawabnya agar para
undangan tahu apa isi dari acara tersebut.
orang yang
kedua disebut "Nan Manjawek" atau dapat juga disebut denan orang yang
menjawab atau orang yang biasa memimpin acara tersebut. Biasa juga
disebut dengan orang yang biasa menandingi orang pertama dalam
penyampaian Nan Si Pokok. Nan Manjawek setelah menjawab pertanyaan Nan
Si POkok lalu mengajak para undangan yang hadir untuk mencicip atau
menikmati hidangan yang tersedia setalah Nan Si Pokok memberikan izin
untuk dimakan.
Adapun bunyi dari Sombah Nasi tersebut diantaranya adalah sbb :
LAKI-LAKI (KE-1)
Assalamu’alaikum.
Alaikumsalam kan jawabnya. Sapihak dek kami ko nan datang, nan sararak
langkah dari rumah, nan sarayun lenggang di nan golong manuju ronah
kampuang nanko.
Kampuang nan indak katinggian, dipagar bukik bakuliliang, disolo gunuang tungku tingo, tigo nan cukuik sajorangan.
Batang
karambil linggayuran, rumpuiknyo gatil-gatilan, sawah bapiring di nan
datar, ladang bapetak di nan lereng, cindo dusun betumpak-tumpak.
Maijau rono parolak mudo, jagung ma upiah bilang tangkai, bak tima bungo ladonyo.
Buah
toruang ayun-ayunan, solo manyolo kacang panjang, mantimun mengarang
buah. Mako kami turuikkanlah jalan nan panjang, jalan rayo titian batu,
lobuah godang cindai tajelo. Lobuah godang cindai tajelo, bosiaknyo mipi
bak dipipi, pasirnyo alui bak ditinting, batu bulek dusun basusun.
Pagar iduik baliak batimbal, pudiang ome sabola luar pudiang itam sabola dalam, jiluang babatang-batang mambelok lalu kahalaman.
Halaman
nan indak lowe amek, malayah bungo saliguri, marumbai bungo tali-tali,
bungo ijau sapajangkauan, tobik karono rondah-rondah.
Mako babunyilah bunyi-bunyian, marigih si bolang tandai, bakukuak kinantan suci, marentak balam bungo sawah.
Talengong
kadalam parolak, cubodak lalaim baruak, kamuning sandaran alu, limau
mani pantau kudu. Tobek nan bunta bakiambang, airnyo joniah ikannyo
jinak, kulari babondong-bondong, bada sopek basiku-siku, bada puyu
baridai ome, jariang malinte-linte juo.
Kinari bukan kinari sajo
Tumbuh sikojuik di ilalang
Kamari bukan kamaro sajo
Godang makosuik nan dijalang
Bodial jopun di Bangka Hulu
Panembak kapal diimuaro
Bari ampun ambo dek pangulu
Sambuiklah salam dek juaro
Adokah
jauh nan kan dinanti atau kek dokek nan kan diimbau. Bilangan ala
cukuik, langgaian lah datar. Sekian pertanyaan dari ambo.
PEREMPUAN ( KE-1 )
Sapanjang
pahobaran Rky. tadi la susunan adat jo limbago. Kalau adat ado
batangkai, pusako ado batampuak, kok undang ado batali, mangobek undak
jo sakato, mangobek kato jo mufakat, itulah bonar nan dituruik.
Mamolah tadi Rky batanyo, adakah jauh nan kan dinanti, dokek nan kan di imbau, kok bilangan la gonok, langgaian la datar.
Jauah
nan kan dinanti, dokek nan kan diimbau iyolah marapulai, ninik mamak,
saroto urang nan banyak. Kinilah taduduak dirumah iko, bilangan la
gonok, langgaian lah datar, mujur batimpo di nan elok, tuah la lokek di
nan mulio usahlah ragu tontang itu.
Sakironyo ado kato sapata nan
kan disobuik, rundiang sabuah nan kan tongah nan tarobik dibadan diri
Rky kok titiak la bulia kami tampuang, maleleh la bisa kami palik kok
bajalan la buliah diansuar kami manunggu tontang itu.
LAKI-LAKI ( KE-2 )
Mano Rky !
Somba
sa ujud engan simpuh, saborek bungka nan piawai naroco lurui main daun.
Indak ba sibah jo basisih bukan bahinggo jo babate.
Sombah kapado
ninik mamak nan godang bbosar bantuah nan bapucuak sabonar bulek,
baurek sabonar tunggang, dianjuang tinggi, diambal godang, sondi andiko
dalam kampuang, tampuak jo tangkai di nagori.
Nan ibarat kayu godang ditongah kato :
Baurek
limbago motan, babatang sondi andiko, badahan cupak jo gantang,
barantiang bari jo babale, badaun rimbun dek adat, babungo mungkin jo
patuik, babuah kato nan bonar.
Buliah baselo diureknyo, dapek
basandar dibatangnyo, tinggi menunggawi, godang malindungi kan gantungan
cupak nan duo. Partamo cupak usali kaduo cupak buatan.
Sampai
kapado imam kotik, bilal maulana jo tuak ongku, tahu dihalal dengan
haram, saroto ayah dengan batal, suluh bendang adat limbago.
Codiak
jo tahu pandai, nan arif bijaksana, tahu diangin nan basilu, tahu di
ombak nan basabuang, saroto dahan kan maipak atau kok rantiang nan kan
mencucuak. Tahu diujung kato sampai, olun bakilek la bakalam bulan lan
longkap tigo puluh. Takilek ikan dalam air, ikan takilek jalo tibo la
tontu jantan batinonyo.
Saroto nan mudo pambimbing dunia, nan
copek kaki ringan tangan, copek kaki indak panaruang, ringan tangan
indak pamocah. Oso tarontang duo sudah, hatinyo suci bamuko joniah, tahu
dimalu dengan sopan saroto raso jo pariso.
Torui pulo ka bundo
kanduang, limpope rumah nan godang, sumarah didalam kampuang, hiasan
dalam nagori. Kok iduik tompek banasar, mati tompek baniat, kan
unduang-munduang ka madinah, kan payuang panji ka sirugo. Amban puruak
aluang bunian urang nan duduk jo suketan.
Kalilawar di pulau rimbang
Anak ruso mati ta dobia
Kok awal mintak ditimbang
Kok doso ampun nan buliah
Bukan tambilang manggulampai
Tambilang panggali pakuburan
Bukan mambilang tando pandai
Mambilang untuk dipasombahkan
Dipanggang panggang digotok
Dikirai kirai dibakar
Tatangguak ikan gulamo
Dibilang bilang di otok
Dicurai curai dipapar
Dikombang sitombo lamo
Tatikalo
maso dahulu, samusim maso saisuak, katiko langik besentak naik, bumi
basentak turun, lawik sacampak jalo, tanah darek bolumlah lebar nan
timbul gunung marapi.
Lorong di ninik muyang kito asal usul kalau
dikaji didalam sitombo lamo sopiah bolahan tigo jurai. Sajurai ka banua
ruhum banamo maharajo alif, sajurai ka bandar cino banamo maharajo
dipang, sajurai ka pulau ome nangko banamo maharajo dirajo.
Pihak
disutan maharajo dirajo taniat kadalam hati tacinto didalam kiro-kiro,
balayiar enyo maso itu diate dondang nan sabuah cukuik jo coti bilang
pandai.
Dek lamo dondang balayiar didalam lawik baharullah
tampaklah api takijok-kijok. Gunung samaso itu diate puncak langgapuri
banamo gunuang maharapi.
Senen sidangkak nan badangkang, saroto buayo putia daguak, dibukik pata patigo banamo bukik siguntang-guntang.
Dimano titiak palito
Dibaliak telong nan batali
Dari mano turun ninik kito
Io dipuncak gunuang marapi
Basentak
turun kabawah la tibo diguguak ompang, senen ligundi nan baselo, senen
bulo bataratak sabolun bakorong dengan kampuang, sabolum bakato jo
nagori, maso badetar-detar upiah maso bacawan panarahan.
Dek lamo
alam baputra urang batambah bakombang juo, kamanakan batambah banyak.
Mako dibueklah sawah jo ladang makanan urang tigo luhak. Manolah luhak
nan tigo, nak tuo luhak tanah datar, nan tongah luhak agam nan bonsu
luhak limo puluh.
Dibuek adat dikarang undang disusun ciek-ciek dibuhul dikobek arek dipokukan katiang panjang.
Menurut
bari balabe adat salilik gunung marapi, saedaran gunung pasaman,
sajajaran sago jo singgalang saputran talang jo kurinci. Dari sirangkak
nan badangkang, hinggo buayo putiah daguak, sampai kapintu rajo hilir
durian ditakuak rajo. Sipisak sipisau anyuik, sialang balatank bosi,
hingga air babaliak mudiak sampai ka ombak nan badobuar, rao jo mapak
tunggul saroto gunung nan malintang. Pasisir bandar sapuluh hinggo
taratak air hitam sampai ka tanjung samalida pucuak jambi sambilan
lurah.
Jikok dikombang salebar alam
Jikok dibalum sabalum buku
Tontang iko basudah kelam
Sombah sahinggo iko dahulu
Tungkek galah omeh dirajo
Sitobal dibaliak papan
Koks alah tobatlah ambo
Bonar samo diamalkan
Barobah sadundun jo balam
Sikok katobek barulang mandi
Sombah sasusun dengan salam
Kok kato nak mintak dibunisi.
PEREMPUAN ( KE-2 )
Mandongaran pasobahan Rky. tako :
Gamontar
sagalo batang tubuh, bakipe poluh kadado, bakojar dara kamuko, apo
sobak dek bak itu : Madok kek diri ambo, ibarat biduk kociak jolong,
sudah kalongkapan bolunlah cukuik, balayiar ditopi-topi.
Katongah takuik dek galombang, kepulau goriak dek buayo, lokek pituah Rky. juo :
Baburu ka padang datar
Dapek ruso bolang kaki
Dihalau ka tongah padang
Baguru ka palang ajar
Baru baguru guru la mati
Dislau surek surek la hilang
Baguncang bumi jo langik, barombak lawik sailan, bakumpul karang ka topi, kok karam ambo tontang itu.
Akan
tatapi setelah ditimbang makna kato, disilau makna ragi, nyaotlah : nan
kato wajib dijawab, gayuang wajib disambuik. Mano Rky.
Mintak ampun kabaisi rumah iko dan dibate dinding nan rencong, ditani rasuak nan lomah, nan disungkuik atok nan lebar.
Ninik
mamak nan godang bosar batuah, urek tungang pucuak nan bulek diangori.
Dahan rampak daun nan rimbun dipusako, putiak lobek buah nan ranum
makanan urang saalamnyo.
Imam kotik : palito nan indak kunjuang
padam, suluah nyalo masi didunia bendangnyo sampai ka akhirat. Nan
duduaknyo bacaromin kitab, togaknyo rintang jo pituah.
Codiak
pandai : urang nan arif cindokio, pandai ma agak ma agiahkan, kok
runciang indak mancucuak, tajamnyo indak malukoi, pasak kungkung kunci
nan toguah sumarak koto jo nagori.
Pisau dirawik ulu sonsang
Saruangnyo tore kayu jati
Ulunyo pangkal batang tomat
Diambiak paracik buluah
Takuik gontar ambo mambilang
Pangulu banyak nan sati
Tuak ongku banyak nan kiramat
Rang godang banyak nan batuah
Tatikalo
pulau pangkek naik, katiko manusio pangkek turun. Pulai bapangkek naik
maninggalkan ruo dengan buku, manusio bapangkek turun maninggalkan adat
jo pisoko. Adat jo pusako bakulayat nan indak abi, basangketo nanindak
sudah, kok putui tali dihadapan tali baule kabalakang, kok putui tali
kabalakang, tali baule kahadapan. Itulah bakulayat abi basangketo budak.
Loma ambal-ambal, cunduang tungkek menungkek, baitu adat iduik dalam
nagori.
Supayo dapek dituruik rantau ditingkek tobiang. Rantau dituruik dengan undang, tobiang ditingkek dengan jonji.
Rantau
nan kurang oso duo puluh dengan muaro. Dikarak nan manjerong di onau
nan baduri. Gantang nan saratui gonok cupak nan duo bole tail.
Siak nagori bakorek kuku
Dikorek dengan sarawik
Sarawik pambola botuang tuo
Botuang tuo ambikkan lantai
Sajak nagori parompek suku
Tiap suku bori ba paruik
Banjar diagia batuo
Rumah dibori batangganai
Lobuah
dibori baradat, topian dibori babaso, koto dirambah dengan koto jo
mupakat. Lalu kabalai jo dubalang, tompek ma otok-otok sombah, boke
mambilang-bilang pandai.
Balai batiang tore jilatang, nan ba poran
siakar lundang, basondi garoman gajah. Gondang bagontang jangek tumo,
tabuah bagual ikuar moncik. Anak adam 99, nan 90 manjadi jihin dengan
setan, nan 9 manjadi anak cucu adam.
Kan apo guno anak cucu adam,
untuk panurunkan lancang nan kuniang. Kan apo guno lancang nan kuniang
untuk panuruik rantau nan duo tigo jurai.
Manolah rantau nan duo tigo jurai, partamo rantau kuantan, kaduo rantau kampar, katigo rantau batang hari.
Kuantan bukan bak kuantan kini, sungai korua dahulunyo. Jantan bukan panyogan bak jantan kini jantan paomua dahulunyo.
Kampar bukan bak kampar kini, sungai dore dahulunyo. Orang bukan pa lapar bak rang kini, orang babore dahulunyo.
Batang
hari bukan bak batang hari kini, sungai jonia dahulunyo. Orang bukan
pangari bak rang kini, orang barome dahulunyo. Ome baik tambang
singingi, kalam diangkek lancuang dibuang samaso ome bakirai digambuik.
Jiko maso dahulunyo : Barumah ka pambatang, bapuyuh panjang donguik,
babalam tigo gayo, bakatitiaran sayung dalam. Kobau pingitan bawa rumah,
jawi balonguar tonga padang, merpatinyo linduang bulan jo matohari.
Itik jo anso tonang dimuaro. Kacang manjulai kabalango, pantau malumpek
kasangkalan. Ome panjang panyontuang pintu, ome bulek palantiang
anjiang, ome urai mangambu api, jiko maso dahulunyo. Baladang sabingkai
tanggual salibunyo makan satahun pado maso dahulunyo juo. Maso kini
indak basuo. kini ibarat menetek niro pinang, bak untuang induak ayam
mangoke baru makan, dapek pagi habi potang.
Tongang iko kini
pihak kapado diri ambo, topeklah bak pituah urang juo, saibarat urang
pai manyumpik. Dicari katiko baik, dipilih maso yang elok, dipadoman
galah salapan lalu bajalan masuak hutan.
Lah tibo dirimbo nan satumpak, dipandang hilir jo mudiak dilihat kiri jo kanan, tampaklah si burung nuri.
Inggok
dikayu nan sabatang, sodang mengirai-ngirai sayok, sodang malope-lope
payah. Lalu diambiak sumpitan godang saroto damak nan baipuh disumpik
burung ateh dahan.
Satibo damak diate bagoluik jo bungo kombang,
badundun jo buah ranum, babegar-begar jo awan. Mako samantaro buruang
nak ka tangan, diurakkan kato sakutiko, ponek nak jadi parontian, potang
anak jadi pamalaman. Sekian.
PIDATO SIRIH ( Penyerahan )
Talatak puntiang diulu
Dibawah kumpalan tali
Asal mulo koto kan daulu
Tigo limbago nan tarjadi
Partamo
sombah manyombah, kaduo sirih jo pinang, katigo baso jo basi. Sombah
manyombah dalam adat, tali ba tali undang-undang, tasobuik dimuluik
mani,m tapakai dibaso baik.
Mulik mani calempong katok, baso baik
guli dibibir dalam cupak nan piawai banamo adat sopan santan. Adat
dilawik bajuru mudi, adat di sabuang bajuaro, adat di olek barajo
jonang.
Kok dikaji tontang juru mudi, tahu diangin nan basilu, tahu diombak nan basabuang, pandai manjago pasang turun naik.
Kok dikaji tontang si juaro, tahu dituah sisik ayam, tahu digulang nan bakicuah, pandai manadah tampin taruah.
Kok dikaji tontangsi rajo jonang, tahu dikereng dengan gendeng, tahu dicaka dengan baik, pandai manjago lobiah dengan kurang.
Ramo-ramo tarobang malayang
Malayok ka koto tongah
Banyaknyo ompek puluh ompek
Endah carano bukan kapalang
Talotak ditongah-tongah
Dilingkuang urang nan rapek
Buruang si murak burang nuri
Sincirak ate pambatang
Sirih golak pinang manari
Malikek urang nan la datang
Lorong kepado caranonyo :
Carano
banjar reno ali, buatan tukang koto godang, nan rimbun bungo kaliki,
nan ranggah bungo kacubung, nan kunkun gagak kan inggok, nan lontiak
olang bamain.
Satahun dipanggang bugi, samusim dilinggar cino,
usahkan rotak rongikpun tido. Pihak kapado songkok carano, dalamak urang
namokan, tonum banamo sialang suto, baukir babungo rampai, baturab ba
bonag ome, baluki ba kelok paku, ragi nan samo baliak bala.
Baratui
caromin dipinggir, batabuar kaco ditongah, kilek kumilek cahayonyo,
sarupo bintang ate langik, bintang gujarah bakuliliang.
Pihak
kapado nan sirihnyo : Sirih udang tampak ari, tampuaknyo bak kuku balam,
gagangnyo bagai suaso, buah diambiak kan tanaman, batang diambiak kan
tiruan. Satahun dalam panggilingan usahkan mosiak layuarpun tido.
Kononlah
pulu dipinangnyo : Pinang si erak ero mani, tumbuhnyo dikidal rumah,
tingginyo panjek-panjekan, rondahnyo jangkau-jangkauan, pucuak malepai
awan putiah, satahun tupai dek mamanjek larang basuo jo buahnyo. Kok
babuah sabijo duo, jatuahnyo bukan jatuah dek bapanjek, jatuah dek angin
nan mandayu. Kok tasipuak bolah ompek, kok tapijak jadi sopah, baitu
kan lombuik pinangnyo.
Salorong kapado digambirnyo : Gambir
kuning sarupo dadiah, buatan puti sari lomak, maninyo tinggal dilidah,
koleknyo tinggal dirangkungan, daun malayok kalawitan tibo dipulau
batebaran.
Kok kunun dikunun dikapurnyo : Kapur putiah ombun
bajano, dibauah jo air bungo, dipati jo pati santan, dikipe jo
ambai-ambai. Dipalik jo jari mani, bakisar kajari tunjuak mambayang ka
tapak tangan.
Sapalik sapuluh ome, sakodom sakati limo, larogo
nan indak tarogoi, harogo satimbang jo nagori. Makanan anak rajo-rajo,
pamainan anak puti-puti.
Pihak kapado tambakaunyo : tambakau alui
ombun bajelo, bijonyo datang dari ruhum, pakirin si dayang dilawitan,
dibao anak sutan bentan, diracik anak garagasi. Saeto panjang jaluarnyo,
dijomur dibilik dalam, bapantang mosiak dek pane, mosiak dek ombun
tongah malam.
Tanam sirih tanamlah udang
Tanam karokok dihalaman
Cabiak sirih gotoklah pinang
Gilinglah rokok pamainan tangan
Mudiakkan sawah dibondar
Hilirkan sawah taruko
Kok banyak bonar sirih dipasar
Sado iko dalam carano
Ayam putiah tarobang batali
Dilurah mangko maraok
Batoluar dirumpun soriak
Anaknyo turun salapan
Makanlah sirih pinang kami
Bapapatah mako disingkok
Baibarat mako dicabiak
Sopaknyo bari bajunjungan
PIDATO SIRIH ( Menerima )
Ruponyo
sapanjang buah panitahan Rky nan tatabur kek nan banyak, nan talayang
katongah-tongah, tatumpah kepada ambo. Didongar la rancak buni,
dipandang la rancak rupo, la buntar sawah nan sapiring, la masak cindo
padinyo. Tapi sungguhpun baitu dek padi indak satangkai, dek pipik indak
saekor.
Dek padi indak satangkai masak nan indak sakali ambiak.
Dek pipik bukan saekor tarobang nan indak sakali inggok. Mako kan ambo
cubo marontang panjang, untuang taserakkan dijalo suto, kok untuang ikan
nan buliah, kok indak ome tantangannyo.
Sairing balam jo barobah
Balam tarobang barobah mandi
Sairing salam dengan sombah
Salam datang sombah kambali
Kambali pado Rky mano : Rky
Anak ayam pandai baronang
Dapek kakinyo dek buayo
Duduk Rky jo batonang
Ambo kan mulai jo bicaro
Adopun
sapanjang buah pamintahan Rky tako taserak nak ambo piliah, dipalik
lalu dikampungkan. Kok anyuik nak ambo sonsong, disonsong lalu
kahulunyo. Apolah ,,,,, pasombahan Rky
Dek caranolah katongah sarek barisi kalongkapan, mako malihek diate tupo, basiang diate tumbuh, tumbuh sarupo iko kini.
Sirih sacabiak mintak dikunyah, piang sagayiang mintak digotok, dipipil gambir dipalik kapur dek kami kan iyo baitu.
Takilek caromin di udaro
Jatuah kalawik batu karang
Hilang disembar dek buayo
Dek bonar sombah nan tibo
Lahir kapdao ambo surang
Batin kapado kami basamo
Kato wari kato bajawek, kato pusako kan batuluang, manuruik patatah jo patitih basuo pamainan adat.
Batonun kulindan suto
Sajalan ragi jo bonang
Suri dimano talataknyo
Layang malayang sombah tibo
Timpo batimpo solam datang
Titah ka ambo tahontamnyo
Kato
tapogang kek pangulu, rundiang tasimpan ka dinan banyak. Awal jo akhir
kok sapakat, lahir jo batin kok sasuai, tibo digayuang nan kan
manyambuik, kato nan kan manjawab topek diambo tarabiknyo. Sungguhpun
diambo tarobiknyo, nyato adat bahati sungguh, nyato pusako bainggiran .
Bacupak talago ponuah, bagantang dimaharajo lelo, undang-undang maisi
kondak.
Karono sobab dek baitu, kato iyo kato baturuik, kato indak
kato mati, kato ontah kato tatogun. Dapeklah kato nan saiyo, kok bulek
buliah digolekkan, picak dapek dilayangkan. Tibo kami dipambasokan,
basapu laman nan sabidang, takuak pintu boke lalu, tabontang lapiak
paradani, talatak sirih di carano, tando alamat putiah hati. Sonang
bonar dalam hati dek malin indak tabacokan, dek tukang olun talukikan
Allah lah sajo nan kan tahu.
Nan sakarang iko kini, tontang dek
kami ini, olah sa iyo la sa lope, la satanai salotakkan, salolah sakojar
untuk manarimo sirih Rky.
Tapi sungguhpun baitu, adopun masak sirih ko tigo parakato.
Partamo masak digagang, kaduo masak dimakan, katigo masak jo mufakat.
Nan dikatokan masak digagang :
Rono kuniang mangarisik, tampuak layuar daun la kucuik, dek ulek indak talomakkan, dek ulek indak tajalari.
Nyampang gugur manjalang tanah, jangan dicinto ka junjuang lai, tampan kan jadi sarok sajo, dakok nan saka sirih masak.
Tasobuik masak dimakan :
Sedang
tampuak lai bagotah, maso daun lai baminyak, gilo dikijok pinang mudo,
dirayu kapur jo gambir bararak lalu kacarano. Diupam manjadi satu,
dikunyah ba merak bibir, kaleknyo tinggal dirangkungan, sarinyo naik
kaparoman.
Kok dikatokan masak jo mufakat :
Olun dilihek ta pandang, la jole bangun sarawiknyo. Olun dikicok la taraso, la nyato lomak maninyo.
Salorong
sirih Rky nan katongah, nyato bukan masak digagang, tapi indak pulo
masak bamerah bibir. Isin jo rela dari Rky, sirih kan masak jo mufakat.
Olun bakilek la bakalam
Bulanlah gonok tigo puluah
Olun dilihek la dimakan
Raso la tibo dalam tubuh
Sobab
dek baitu, kami ko banyak tadiri dari anak mudo matah nan indak tabiaso
makan sirih. Nyampang sirih Rky kami cabiak, pinangnyo nan digotok,
tontu indak lomak dimakan raso, indak rancak dipandang rupo. Sobab Rky
kan mamandang kami bak pane dalam balukar, bak sicerek dipadang lalang,
iko nan manggamang nan marusuah di kami. Sekian.
LAKI-LAKI ( KE-3 )
Maliek lurui batujuan, mamandang adat bajukalo. Kok lurui makanan titian, balabe makanan cubo, bontuak dimakan siku-siku.
Bungkal
gonok manahan asah, hukum adial manahan bandiang, kato bonar manahan
likek, banamo jopuik jo antar basandi arak jo iriang.
Arak iriang sapanjang jalan, dombak dombai sapanjang lobuah, ogung calempong jadi topuang, sorak jo sorai jadi bungo.
Salotui
bodial pusako, pusako pangulu dinagari masuak ka karong kampuang Rky.
Kini lah duduak diate rumah, duduak diruang rumah godang cukuik jo ninik
dengan mamak saroto ipar dengan bisan, dilongkapi dek nan mudo matah.
Adopun
kamudian daripado itu, sapihak dek kami nan datang ado mamogang
pitaruah jo amanah. La tasuruah tasirayo untuk maantar mairiangkan
marapulai naik karumah tanggonyo. Koma lah tibo disiko, tibo saroto jo
adatnyo. Mahantar sampai kate rumah, baulur jawek ambo jo Rky, batumpu
tapak dengan mamak.
Jikok dilihek si marapulai, dipandang anak daronyo, nan bak parmato jo pangerang, bak cincin pulang ka jari.
Surang ikan surang kulari
Samo sapukek kaduonyo
Surang bulan surang matohari
Samo bacahayo kaduonyo
Pandang-pandang
lah dek Rky, daliak nan sako si marapulai. Urang mudo salendang dunia,
duduak dikasuar kabosaran, dilingkung andam baliak bolak, longkok saroto
pangiringnyo, ninik mamak samo didalam.
Mamakai baju bolah
buluh, siba batansi timbal baliak, longan bakotak bonang makas, solo
manyolo bonang ome. Bacawek bajamuar suto, bapondiang mako bapilin,
takonak sokin pangidam. Lokek salowar kipe duo anggo, baturab duo
ditongah, elo maelo pisak toruang, sajongkal pucuak robuangnyo.
Silaulah
pulo anak daronyo : Nan bak padi sironiak jintan, pane tibo
dilingkuik-lingkuik, hujan datang dikokar-kokar, sabijo horam dek ayam,
la tande mako dikoke. Dipakaisilah si anak daro, dilokekkan baju suto
barelun nan baukir bagajah meno, salendang kain kapunuik, obuaknyo
katuar bakatuar. Badopak subang dipipi, badoriang golang ditangan,
buatan tukang jolong pandai, kilek kumilek cahayonyo.
Dimaso
sakarang kini, dihari sahari nangko, nak kami lotakkan boban nan
bajunjuang, dibayiarkan utang tapabuek, disampaikan posan nan babao,
padolah badan kan sesonyo, yaitu adok ka diri marapulai :
Nyampang
kok tumbuh tongah rumah, kan jadi adat bijo baiklah hendaknyo, kan
tungkek pamani jalan, kan kori pamagar adat, dalam adat baradat pulo.
Kok elok rotak tangannyo, baolah manukuak jo manambah, bao manyisik jo mambilai.
Kok
elok rotak lidahnyo, kusuik baolah manyalosai, koruah baolah
manjoniahi, ka mudiak nak sarontak galah, ka hilir sarongkuh dayung,
bajalan samo ma iriang, baiyuran samo ma isi.
Salapi nan dari
itu, ikolah ruponyo dimarapulai, raso menetek niro pinang onta barayir
onta tido, nan bak alu patah patigo musim pabilo kan batawik.
Nan
ibarat padi salibu, awak tumbuk musim talampau, urek bagantuang
kajarami, rangkiang tinggi nan diadang. Mohon ditarimo dek mamak nan
disiko, digonggam ditapak tangan, didalam adat jo pusako. Pulang bukan
pulang kan baitu sajo, pulang paek pulang sigirik, pulang dengan
karanjangnyo, posan indak baturuikkan, pitaruah indak bauni, maaf
dipinta banyak-banyak.
PEREMPUAN ( KE-3 )
Salorong
dibadan diri ambo nan bak ibarat urang mamanciang. Sodang dirintang air
hilir, dalam dimabuak dek galombang, io dialun-alun buih, tali togang
papung hilang kail disebar dek gurami.
Duduak tokojuik tukang
panciang, kail putui boang lakusuik, kini manjolang bonang kakumpalan,
kato dilotak dalam bari, bonar disimpan ka limbago, digonjuar rundiang
sakutiko :
Dihari sehari nangko, dimaso sekarang kini :
Jikok disulam disuji-suji
Bakihin sangkuik kain bantal
Jikok dikonang dikaji-kaji
Disobuik asal jo muasal
Tatikalo maso dahulunyo, katiko bolun barbalun, bungo bolun bijipun bolun, niat tasimpan dalam hati, dihati ibu jo bapak.
Nan
manjadi niat jo nosar, dimintak sungguh pado Allah, mamohon pado
Illahi, kironyo dapek anak katurunan diwari nan kan manjawek, pusako nan
kan batulung.
Kok buliah anak laki-laki : Boreklah cincin
dikalingking, kan panjopuik dagang nan jauh, kan panyonsong panggilan
tibo, pambangkik batang tarondam, palawan onjak rang didunio.
Kok
buliah anak parompuan : Ibarat bungo dihalaman, limpope rumah nan
godang, sumarak anjuang paranginan, acang-acang dalam nagori.
Mako tibolah maso katikonyo, nan bak bidal-bidal rang kini, bak andai-andai rang dahulu :
Ditobang batang balantak
Dikuduang sambilan jari
Barokat doa jo pintak
Masonyo Allah kan mambori
Buliah anak parompuan, sari lahir sari banamo, banamo : ………………………………….
Lalu ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,, dijunjung bagai mangkuto, ditanai bagai gumalo, pamainan pagi jo potang.
Dibalikan subang jo golang
Bagonto ome balapi
Dari ketek kini la godang
Sampai manjadi anak gadi
Lalu
ditunjuk diajari, dididik adat sopan santun, sacaro urang basuami. Umur
cukuik bilangan sudah kini sirih lah patuik naik junjungan.
Mako
tarobiklah niat jo nosar, hondak maminang jo mangacak mancari jdu
tunangannyo. Dipikir-pikir dalam hati dipikir lalu dimonuangkan.
Pandang
jauh dilayangkan, pandang dokek ditukikkan, nampak urang nan sapadan.
Pandang lokek patuiklah sudah jatuah pilihan kek surang dinamokan si
………………………………………. rang namokan.
Urang barasal ba limbago, baso baik roman katuju, muluik rami paramah pulo.
Dek arok kek nan kan bulia, dek come dinan rugi mako ditingkeklah jonjang rang suku ………………………………. ditopiak malah bondualnyo.
Mamintak kek nan kan bulia, bakawaal kapado nan kiramat, mako Allah menggorakkan.
Batomu rue jo buku
Saukur batang kan junjungan
Pintak bulia kondak balaku
Sinen niat dilangsuangkan
Sapokat
sagalo mamak, sasuai pulo jo baku, sa izin datuak pangulu, dihadirkan
sopia bolahan, dihimpun karong kampuang. Nan jauh dilope turuik, nan
dokek makanan himbau, lalu dijopuik si marapulai, jopuik saroto jo
adatnyo.
La basulua matohari, bagalanggang mato yang banyak, kok
olek la saponuah rumah, mangucap syukur ibu jo bapak dek utang ola
tabayirkan.
Madok kapado anak daro : Ibarat robuang jolong
mamboncuik, baumuar bilangan hari, godang disiram ombun malam, batang
gompar sambilu indak.
Urek olun mancokam tanah, pucuak olun mandapek angin, ontak pabilo kan basogar.
Tapi kok untuang pamintaannyo, dek masin lidah junjungannyo, dek dingin tangan suaminyo, talakik robuang manjadi botuang.
Nyo
baurek bagompal godang, nyo babatang barue-rue, badaun rimbun jo
rampak. Tobiang diagak jangan nyo runtuah, lurah mamuji kan lindungan,
samantang tinggi diawan, pucuaknyo runduak ka bumi, manyilau tanah
menggodangkan.
Dihari sahari nangko, hari elok katiko baik, ombak
tonang angin salosai, hujan toduah kabuik putih torang. Kinilah marawah
nan baturiah, kinilah padam nan ba ukur. Tibo dijonji batoguhi, ikrar
dimuliokan, mako timbang tarimo pado hari kini. Dek Rky lah manyorahkan
kami tarimo jo hati suci, saroto muko nan joniah. Ketek tapak tangan,
nyiru kami tampuangkan.
PENYERAHAN HIDANGAN
Sungguhpun Rky surang nan ta imbau dalam syariat jo hakikat atau disahir dengan bathin, samonyo didalam ampun.
Ampun
jo maaf dipabanyak, suko jo rela dipalobia, dek kato banyak nan salah,
dek rundiang banyak nan sosek, namun kita basifat gawal, Allah basifat
qodim, jo parundiangan Rky dijalan. Apolah rundiangnyo.
Pihak
dihari sahari iko, ontah hari ko nan elok, ontah katiko nan baik, sodang
wakotu bungo kombang, ojuang balayir dimusimnyo, sawua tatogak angin
tibo. Kok para undangan lah datang babondong, sipokok mananti jo basamo,
jonang manatiang sangek suko, panawar sagalo ronggo hati.
Tumbuh
sarupo iko kiniutang dek kami sipangkalan, iolah silang nan bapangkal
karojo nan bapokok, disadiokan minum jo makan. Manolah ruponyo :
Malumpek sabolah kaki
Manganjak pasak diparau
Dihasilkan dek anak silaki-laki
Dimasak anak parompuan
Apolah
namonyo : Nasi nan sasuok, gulai nan sa iri, air nan satitik. Nan bak
pituah sagalo guru, adat sagalo datuak, adat limbago dalam olek mamakai
sirajo jonang.
Tasobuik si rajo jonang : Tahu di ereng dengan
gendeng, tahu dicaka dengan kaik, mato nyolang talingo nyariang manjago
lobiah dengan kurang.
Dek pandai jonang manatiang, nan tahu
digarik dengan raso, la tadongar piring babunyi, iyo didalam padapuran.
Ola ditengok la dipandang cukuik barisi gale jo pinggan, togak badiri
bujang jo jonang.
Tangan manatiang karuang selo, takonak kupiah dikapalo, lokek disamping tonunan arab bugi makasar rang namokan.
Manatiang
nasi dengan gulai, jawek ba jawek cindonyo piriang, lego ba lego
susunan gulai nan bak santano pajar tabantang. Tiko godang mamocah
ruang, cangkir ketek babilang tangan, heranlah mato mamandangi umpamo
ombak dilawiktan.
Pihak kapado susunanyo : Ditongah awan bajombo ditopi somuik baririang, nago bahoyak kinijo kanan barisi longkok kasadonyo.
Lembak
nan dari padi itu, aluran nasi nan katongah, jiko diinok dimonuangkan
asal mulo dahulunyo. Padi sironak rambun tulang, tumbuh dilereng
kadataran, dijomur dek puti lindung bulan.
Hari
pane jomuar balingkuik, hari hujan jomuar bakokar mosiak nan bukan
alang-alang, kariang dek sinar pane potang. Lalu ditumbuk jomuar ka
kincir, eten karonah bungo tanjuang iyo ka lurah sungai joniah.
Kalau
ditengok cindonyo kincir, air godang bondar batumbuk nan umpamo si anak
roda, bapaliang tingka batingka, bunyi alu sahut-sahutan solo tingkah
calempong jao.
Jomuar ditumbuak pantang basokam, di indang mako
baata, ditampi mako badodak, putiahnyo putiah bungo limau. Tatikalo maso
dahulunyo : Sagonggam bora ditanak ponuahlah kanca jo kuali.
Nan litak makan dahulu solo manyolo urang mandatang namun nasi kan luak tido.
Nak hilir ka batang hari
Nak mudiak ka pauh rindang
Babelok jalan ka pariaman
Minumlah air nan ta isi
Makanlah nasi nan tahidang
Nak sonang hati sipangkalan
La basadokahan saisi rumah iko, adat lumpek basitumpu, concang balandasan, kato batiboon kek sianu batiboonnyo.
Salorong
hidangan nan la katongah, elok susunannyo nan bak sirih, elok otoknyo
nan bak gambir, gamak sodang kacak tabao, tampan ado lelo tapakai, indak
bacacek jo bacotar, ola lah cukuik samparono.
Taniat dihati nak
mamuji, taragak nak manyanjuangnyo, taraso kolu lidah manyobuik, pocah
makrifat dek tuahnyo, jo bathin sajo disyukuri.
Apolah nan manjadi pinta jo pintu Rky tadi :
Air ta isi mintak diminum, nasi tahidang minta dimakan kapado kito nan duduk sa edaran, togak sapambatang di rumah iko.
Dek kami indak baapo de Rky :
Dipandang somak sarumpun buluah
Dirambah makonyo torang
Solang batanah kami lai omuah
Kok kunun mamakan nan tahidang
Tapi
ulah dek togak baparintang, ulah dek duduak bapamainan, rintang dek
baso si pangkalan, mako la sojuak kami sabolum minum, lah konyang
sabolum makan.
Kini go kok kilek la barapi api, potui la badontum
dontum, gabak dihulu la manopi kan ujan juo nyo kironyo. Kok iyo lai
kan hujan nak diraoknyo kito sabalik, sarelon riak jo galombang,
samo-samo kito makan. Apo sobab dek baitu :
Rang guguak poi ka pokan
Ma hilir manojum lobuah
Bakain basaruang batiak
Senen duduak kami kan makan
Bapikir kami kan batambuah
Kok baetong suok turun naik
Kok iyo kan samo makan :
Tobal bakabuik cindonyo asak
Urang mamorun rantiang aro
Kok iyo hidangan kan disantok
Tolong tunjukkan ikur kapalonyo
Dibaruah air katiagaan
Pimping sarumpun disubarang
Ambiak air basuahlah tangan
Kami mairing dibalakang
MINTAK DO’A
Ampunlah
ambo dek pangulu, pangulu banyak nan sati, rang godang banyak nan
batuah, bago marusuak tompek lalu nan dituju ka itu juo.
Tatikalo
sumur kan dikali, samulo rantiang kan dipatah, pangulu badiri dinagari
mambangun adat jo pusako, ,ma adokan bari jo babaleh, manyusun cupak
dengan gantang.
Dek adat nan mamakai pusako tinggal maronggoi,
cupak ta togak utang ma isi. Sungguhpun iyo nan sagonok itu, dek kami
silang nan bapangkal, karojo nan bapokok, dicarilah bulek nan sagolek
picak nan salayang.
Bulek la dapek digolekkan, picak la buliah
dilayangkan, mako diambiak api saroto bakar kumonyan. Asok mandulang ka
udaro, bau la tingal saisi rumah iko. Apola nan manjadi parmintaan kami
dari siko :
1…………………. 2…………………… 3…………………. 4…………………… 5…………………………
Concang
kan iyo sagaragai, kapal kan iyo salakuhan. Kini tampaknyo : Kok adat
la tabatu intan kabawahnyo takosiah bulan. Syarak la ujudullah katenyo
la ta ombun jantan.
Saukur hukum sasuai, sadundun adat jo agamo,
adat kawi syarak lah lazim, undang manuruik dibalakang. Kini nan duo
bola pihak nampaknyo : Bakobek jo akad nikah, babuhul moti ijab kabul,
babuhul sintak jo bagian kan tanggal raso tak mungkin, ontah kok Allah
manggorakkan. Kito mintak kan rasokinyo murah, umurnyo panjang,
untuangnyo gantuang bagantuang bak aur dengan tobiang, bak tanggual
luluh jo bingkai, bak kucing jatuah jo kombuik.
Ibarat urang manggale, taboli kek nan murah, tajual di nan mahal, sailir samudiak, saiyo sakato.
Dek
sorik batomu larang basuo sarupo iko, takonang lo nan mati nan mati
baru, nan indak takonang tacinto lai, nan dapek dek do’a sadokah sipokok
nak samo disoru bulo. Kok borek dapek ringan, sompik dapek lapang. Jadi
nampaknyo sakali marongkuh dayung duo tigo pulau talampau, sakali
mambukak puro duo tingo utang lansai, nak mintak dibacokan.
MOHON PULANG
Jikok
diagak dikonang konang, ditimbang sakali patuik, manakur ambo ka bumi,
maningada ambo ka langik, dek kito kini la ompek adat nan ba pakai.
Partamo
sombah manyombah, kaduo baso jo basi, katigo sirih jo pinang, ka ompek
cukuik minum jo makan. Tontang minum jo makan, elok lenggang di ari
pane, maradeso diparuik konyang, senen tabukak kiro-kiro.
Kok
makan lah samparono konyang, minumlah samparono pueh. Kini air berensuik
jadi darah, nasi baransuar jadi daging, syukur nikmat pado Allah, puji
kek Rky tatonggoknyo.
Walau diawal kalam tadi, dekkato ambo nan
sapatah, dek sombah ambo nan sabari, muluik ta tabur kek nan banyak,
sombah taserak dinan rami.
Ruponyo ambo lai bakato di nan lai.
Ado tarocak dilimbago, tatonggok dipusako. Manobang lai dipangkal,
manjuluak lai dibuah, bakato lai dinan bonar, lokeklah tuah di nan
banyak.
Tapi kok bakato kek nan tidak, malu ta tumpah pado ambo,
arang tacuriang pado koniang, bakipe poluah kadado, bakojar darah
kajantuang, buruak barito dinagori.
Kamujuran dek silang nan
bapangkal namonyo : jauh disoru olah datang, dokek dipanggil olah tibo
samo barhadir dirumah godang iko.
Kaujuran dek kami nan datang :
Datanglah
dibukakkan pintu, duduklah dibontangkan lapiak, awi la batuangkan air,
pun lapar la baidangkan nasi. Indak upek nan kan timbual, ontah kok puji
nan kan bulia.
Jadi kami kini bak ibarat puruang, pipik ma Rky.
Tarobang babegar diudaro, ba lunta-lunta jo kabuik, babentan-bentanjo
awan, pueh malayang nyo malayok, sudah maninggi nyo marondah, tarobang
kapadang ribu-ribu, iyo karimbo nan satumpak.
Sodang mamakan buah
rumpuik, poruik konyang awipun tibo, lalu diisok ombun nan satitiak,
sojuak nan bukan alang-alang bak pane ditimpo ronyai. Mambayang-bayang
ka muko, mancayo ka utak bonak, sonang hati bukan kapalang, pariso
maruang tubuh, sehat anggota katujuahnyo.
Dek lah sudah minum jo
makan, makosuik bonar dalam hati, nak manjalang pinang sabatang,
manuruik sarang batinggalkan, pulang ka asal dahulunyo.
Apo nan manjadi ka samparonoan sombah :
Riak la sampai ka tobiang, ruruik la sampai ka bakal, balayir la sampai ka pulau, bajalan la sampai ka bate.
Kok
ta gonang la ba pambatang, mahilir la kamuaro, nan dimakosuik olah
sampai, nan diamalkan pun lah pocah. Kok duduak nak ma urak selo, togak
nak ma ayunkan langkah, bagojuar suruik ka pangkalan, sabondong pulang
ka rumah masing-masing.
Izin jo rela kami mintak, mohon dilope jo hati suci, saroto muko nan joniah.
Si upiak siti rahinah
Mambao parian pulai poi
Guluang lapiak sapulah rima
Kami baliak hayo lai
PERBENDAHARAAN SOMBAH
Dek tinggi batang lamo kan roreh, dek panjang jalan lambek kan sampai, agak talalai ambo saketek.
Palupuh batang malapari
Pucuak manimpo akar jumbai
Dibao rang kan batipuh
Sungguhpun ambo togak badiri
Bukanlah urang codiak pandai
Ujudnyo duduak nan basimpuh
Kasa ombun kasa baludu
Salilik bajaik topi
Baturap jo bonang merah
La tasimpan dipagaran
Mintak ampun ambo ka pangulu
Nan saririk duduak ditopi
Saedaran madok ka tongah
Jo sombah dimuliokan
Pisau si rawik ulu sonsang
Saruangnyo tore kayu jati
Ulu pangkal batang tomat
Diambiak paracik buah
Takuik gontar ambo mambilang
Pangulu banyak nan sati
Tuah ongku banyak nan karamat
Rang godang banyak nan batuah
Mulonyo jalo diserakkan
Konai kulari nan bapolun
Mulonyo kato disombahkan
Manyusun jari mintak ampun
Mintak
ampun ambo kapado ninik mamak. Nan godang bosar batuah, urek tunggang
pucuak nan bulek dinagori. Dahan rampak daun nan rimbun dipusako.
Putiak lobek buah nan ranum, makanan urang sa alamnyo.
Kajirat tarobang ramo-ramo
Inggok mancokam lidi sogar
Badobuak jantuang ka tanah
Godang indak sobuik golar
Sombah jatuah ditongah-tongah
Kamano galah dirobahkan
Kasomak jalan batimbal
Konailah balam lalu mati
Kamano sombah disombahkan
Iyo ka pihak rang sipangkal
Rela jo salam mairingi
Dihari sahari iko, hari elok katiko baik, ombak tonang angin salosai, hujan toduah kabuikpun torang.
Kinilah
marawah nan baturiah, kinilah padan nan baukur. Tibo dijonji batoguhi,
ikrar dimuliokan, mako datang kami dek bajopuik. Ola tibo sapanjang adat
la taduduak diate rumah nan gondang.
Rumah nan indak godang amek,
rumah godang sambilan ruang, 99 banyak balobeknyo. Salojang kudo
balari, sapokiak bundo maimbau, salitak kuciang malumpek, salayang kubin
malayok.
Sondi banamo sondi adat, tiang banamo kan sandaran,
pancuang turang olang kan tarobang, cucurannyo lobah kan inggok. Gonjong
robuang mambucuik timah mamutiah diatehnyo.
Poran gambar si ular
ngiang, batata bamego mego, ukir banamo batang padi, akar cino ragam tak
sudah, rawik jadi tukang ta bunuh indak dapek maniru lai.
Lantai datar bak lantai kulik, dinding licin bak dinding kaco, ka ujuang sarambi popek katongah rajo babanding.
Rangkiangnyo
3 sajajar : Ditongah sibayau-bayau balarajuang sapanjang musim. Dikidal
sitangkal lapar tompek batenggang urang kampuang. Ditopi si tinjau
lawik panyapo dagang ta pasah.
Dek urang pihak disiko, urang
babudi elok baso, dalam ba budi baradat pulo. Mako disonsongkanlah
carano baso, ditinggalkan medan nan bapaneh manuju medan nan balinduang.
Dibasuah kaki jo cibuak godang, cibuaknyo rajo manonggok, salalai sasiram air sojuak la sampai ronggo hati.
Kan iyo dek elok tamu dibao naik, mulio undangan dibao duduk, la ta duduak ditongah rumah.
La
duduak ditongah rumah diate lapiak ampar putiah, tilam basusun
bakuliliang. Tikarnyo pandan manjulito, dianyam anak rando gadi, bapakai
sakali bolun kinilah baru tabontangnyo.
Tak pueh mato mamandang,
langgaman adat pariasan, talabuah tirai langik-langik, tirai suto
panjang sambilan. Tiang bapaluik kain kuniang kasa ome ka omesan.
Mamandang
lalu ka paserek cindo caromin lapi balapi, takonak dian jo palito,
toranglah malam bak babasuah, kojar bakojar cahayonyo, bendang nan bukan
alang-alang.
Kalau ditoruik jo padanan, tando dibaliak dikarisai, batomu adat nan bidaran nan mamang di nan pandai.
Barakik biduak talenggang. Kucuik jo saliguri.
Dalam
rumik Rky batenggang, tando bamain akal budi. Salapi nan dari padi itu :
adat dunio bale mambale, syariat palu mamalu, madok kek kami buli kini.
Pihak di kami ko nan datang, nan duduak ditomai lantai,
salingkar bari ditopi, sabanjar bari ditongah, dek bacampuar tuo jo
mudo, nan tuo kok nyo ta silap, nan mudo kok nyo tasosek mungkin basuo :
Salah salah cotok malotiangkan, salah hawai ma ompekan, salah muluik
mautangkan.
Takirai langkah kan masuak, ta kasar lenggang kaluar,
tasingik budi di nan rami. Nyampang tasuo nan bak itu. Mambayir kami
ponuah-ponuah, maminta kurang banyak-banyak.
Dilahir kami mohon
maaf, dibathin ampun dimintak. Bunyi nak samo didongar, rupo nak samo
dilihek, balabuah Rky jo bicaro, rundiang dikorek dibukunyo.
PERBENDAHARAAN ( Mengurung )
Hari
lah laruik tongah malam, bulan tidak bintangpun tido, dek jauh nan kan
dijalang, jarak panjang nan kan ditompuah, sodangkan biasonyo rimbo
bajariang, padang bapanyongek, luak babuayo, iko nan manggamang marusua
hati kami.
Jauh kok indak tajalang, tinggi kok indak tapanjek, kok indak sampai karumah masing-masing, bamalam kito di siko dulu.
Jiluang tumbuh di parak
Tumbuh sarumpun jo batang puar
Jonjang patah pintu bapasak
Kamano Rky kan kaluar
( MELEPASKAN )
Rabawa jo koto tinggi
Ranojun torui ikur koto
Koto sapatah palang ungkai
Jo muluik mani turun tanggo
Perbendaharaan
La ponek kami dek babansi
Bansi tasandar dipamatang
La pnek kami dek mananti
Mangapo Rky lambek datang
Dimalam salamam nangko
Ontah bulan ko nan torang
Ontah kok bintang nan mancayo
Godang ati indak tabado
Kok nan dinanti olah datang
Nan dijopuik la tabao
Ramo-ramo dipadalaman
Patah sayok tarobang baronti
Manukik ka dalam ladang
Usah lamo togak dilaman
Ambiak ciduak basuahlah kaki
Naik kate rumah godang
Kato nan indak mananti jawab, gayuang nan usah Rky sambuik, jo karojo sajo Rky uraikan.
Dek
maaf godang faedah, dek rela godang manfaat, barela-rela sajo kito
disiko. Kito lukuikkan katanah lakang, diayuikkan ka lawik lope.
SEKIAN
CATATAN :
mohon maaf, masih banyak kata dan kalimat yg belum tepat penulisannya, bahkan masih ada kalimat yang belum disempurnakan.
Terakhir untuk kunsi-kunsi yang mau copas saya persilahkan dengan syarat tinggalkan komentar mohon izin, bila tidak berarti sama saja dengan mencuri ...

Tidak ada komentar:
Posting Komentar